Hackathon lần đầu: chuẩn bị gì khi không biết code
· buildtolaunch
Bạn định đi hackathon lần đầu, đang học kinh tế, luật, marketing hay thiết kế, và chưa viết một dòng code nào. Bài này cho bạn danh sách chuẩn bị cụ thể, cách chọn vai trong đội và cách tự dựng một bản demo bằng AI. Muốn xem cả hành trình, đọc hướng dẫn hackathon cho sinh viên.
Trả lời nhanh
Khi không biết code, hãy chuẩn bị bốn thứ: chọn một vai trò rõ ràng (sản phẩm, nghiên cứu, thiết kế hoặc pitch), học một công cụ vibe coding đủ để dựng bản demo đơn giản, đọc kỹ luật của cuộc thi, và luyện nói về vấn đề trong 30 giây. Bạn không cần giỏi code để đóng góp thật cho đội.
Bạn có thật sự cần biết code không?
Không. Theo MLH, tổ chức chạy hackathon cho sinh viên trên thế giới, hackathon mở cho cả người có kinh nghiệm lẫn người mới bắt đầu. Bài này cũng ghi nhận Hack the North có tới một phần ba người tham gia là lần đầu đi hackathon, và một số sự kiện có workshop riêng cho người chưa từng code.
Điều giám khảo muốn thấy là một vấn đề rõ ràng được giải quyết bằng sản phẩm chạy được. Trong ghi chú của một giám khảo trên blog JetBrains, những lỗi hay gặp là bỏ qua phần phát biểu vấn đề và xây quá nhiều tính năng mà không cái nào chạy hết luồng. Cả hai lỗi đó không liên quan đến việc ai biết code.
Chọn vai trò của bạn
Trước ngày thi, hãy nói với đội: "Mình nhận phần này." Một vai rõ ràng tốt hơn "mình làm gì cũng được".
| Vai | Bạn làm gì | Hợp với ngành |
|---|---|---|
| Nghiên cứu người dùng | Nói chuyện với vài người thuộc nhóm người dùng, viết ra nỗi khó của họ | Tâm lý, xã hội, truyền thông |
| Kinh doanh | Ai trả tiền, thị trường bao lớn, đối thủ là ai | Kinh tế, quản trị, tài chính |
| Thiết kế | Luồng sử dụng, màn hình chính, slide | Thiết kế, mỹ thuật, kiến trúc |
| Người pitch | Viết kịch bản, trả lời giám khảo | Luật, báo chí, sư phạm |
| Builder bằng AI | Dựng bản demo bằng công cụ vibe coding | Bất kỳ ngành nào |
Vai trò chi tiết hơn ở bài Vai trò trong đội hackathon.
Dựng bản demo bằng AI: học vừa đủ
Vibe coding là cách làm phần mềm bằng cách mô tả điều bạn muốn bằng lời, còn AI viết phần lớn code. Bạn không cần học lập trình, nhưng cần quen một công cụ trước ngày thi.
Một cách học trong 3 đến 4 buổi tối:
- Buổi 1: chọn một công cụ như Lovable, Base44 hoặc Google AI Studio. Làm một trang giới thiệu đơn giản về một việc bạn quen, ví dụ danh sách quán cà phê gần trường.
- Buổi 2: thêm một tính năng nhỏ, như form đăng ký hoặc nút lọc. Tập sửa bằng cách nhắn yêu cầu cụ thể cho AI.
- Buổi 3: đưa nó lên mạng thành link mở được trên điện thoại của người khác.
- Buổi 4: làm lại từ đầu một ý tưởng khác trong 2 tiếng. Lần này bạn sẽ thấy nhanh hơn rõ rệt.
Thư viện khóa học miễn phí của buildtolaunch có các khóa nhập môn từ Lovable, Google và Anthropic, và mục Luyện tập có gia sư AI để bạn tập kỹ năng. Lộ trình đầy đủ ở bài học vibe coding miễn phí.
Trước khi dùng AI trong cuộc thi, đọc luật của ban tổ chức. Một số cuộc thi cho phép tự do, một số giới hạn hoặc yêu cầu khai báo. Chi tiết ở bài Can you use AI and vibe coding at a hackathon? (bằng tiếng Anh).
Chuẩn bị trong 7 ngày
- Đọc thể lệ: ngày, hạn nộp, đối tượng, số người mỗi đội, tiêu chí chấm, luật về AI.
- Chọn công cụ và thử: tạo tài khoản, đăng nhập sẵn, thử đưa một trang lên mạng.
- Chuẩn bị mẫu sẵn: một bản slide pitch trống và một mẫu app đơn giản mà đội có thể sửa nhanh thay vì bắt đầu từ trang trắng. JetBrains cũng nhắc việc bắt đầu từ repo trống khi có mẫu của mentor hoặc nhà tài trợ là lỗi hay gặp.
- Kết nối với đội: lập nhóm chat, thống nhất ai làm gì, ai quyết định khi bất đồng.
- Luyện nói 30 giây: "Người dùng của mình là [ai]. Họ gặp [vấn đề] khi [làm gì]. Mình muốn giúp bằng [cách]."
- Mang theo: laptop, sạc, sạc dự phòng, nước, đồ ăn nhẹ, giấy bút. Với hackathon dài, mang thêm áo khoác.
Checklist đầy đủ ở Checklist hackathon (bằng tiếng Anh).
Ngày thi: bạn làm gì trong 24 đến 48 giờ
- Giờ đầu tiên: nghe đề, hỏi ban tổ chức nếu chưa rõ. Ghi lại tiêu chí chấm lên bảng chung.
- Chọn một vấn đề: vấn đề mà ai đó bạn quen thực sự gặp. Vấn đề bắt nguồn từ nỗi khó thật thường thuyết phục hơn vấn đề chạy theo công cụ mới.
- Thu hẹp phạm vi: chỉ một luồng chính cho demo. Mọi thứ khác ghi vào danh sách "làm sau".
- Làm theo vai: bạn làm phần của mình, họp ngắn mỗi vài giờ.
- Đóng băng sản phẩm khoảng 3 giờ trước hạn. Từ đây chỉ luyện pitch và kiểm tra link.
Lịch làm việc theo từng mốc có ở hướng dẫn tổng quan, còn kinh nghiệm thực chiến ở Cách thắng hackathon: 12 bài học.
Tin nhắn giới thiệu bản thân với đội (copy được)
Sửa phần trong ngoặc vuông:
Chào cả đội, mình là [tên], sinh viên năm [X] ngành [ngành]. Mình chưa biết code nhưng có thể nhận phần [nghiên cứu người dùng / kinh doanh / thiết kế / pitch]. Mình cũng đang tập dùng [công cụ] để dựng bản demo, nên nếu cần thử nhanh một ý tưởng, mình có thể giúp. Mình rảnh [giờ]. Mỗi người chia sẻ thế mạnh của mình nhé?
Những lỗi người mới hay mắc
- Không đọc thể lệ, đến lúc nộp mới phát hiện thiếu video hoặc sai định dạng.
- Chọn ý tưởng quá to: năm tính năng, không cái nào chạy hết luồng.
- Im lặng khi bị kẹt: hãy nói trong họp 10 phút, đừng ngồi một mình hai tiếng.
- Bỏ qua phần pitch: nhiều đội có sản phẩm tốt vẫn thua vì không kể được vì sao nó quan trọng. Kịch bản mẫu ở Mẫu kịch bản pitch và demo hackathon 3 phút.
- Không ngủ: đầu óc mệt thì demo dễ lỗi nhất đúng lúc cần trình bày.
Muốn tập trước một buổi nhẹ hơn?
Nếu 24 đến 48 giờ vẫn nghe nặng, hãy thử một build day. Vibe-a-thon Saigon là sự kiện mà người không có nền tảng lập trình đã làm ra app chạy được chỉ trong một buổi chiều. Bạn cũng có thể đăng thứ mình làm lên Launch League để tập thói quen làm xong và cho người khác xem. Lịch sự kiện có ở trang Sự kiện, còn trang Cơ hội liệt kê cuộc thi đang mở. Tạo tài khoản miễn phí để bắt đầu.
Câu hỏi thường gặp
Không biết code có thi hackathon được không?
Được. Đội hackathon cần cả người nghiên cứu, thiết kế, kinh doanh và pitch, không chỉ người viết code. Với công cụ vibe coding, bạn còn có thể tự dựng bản demo đơn giản. Hãy đọc luật dùng AI của cuộc thi trước khi đăng ký.
Lần đầu đi hackathon cần mang gì?
Laptop, sạc, sạc dự phòng, nước, đồ ăn nhẹ và giấy bút. Nên đăng nhập sẵn các công cụ và mang theo bản slide pitch trống. Kiểm tra thể lệ xem ban tổ chức có cung cấp chỗ ngủ, đồ ăn hay không.
Chưa có đội thì có đi được không?
Được. Nhiều cuộc thi có kênh ghép đội riêng, hoặc cho đăng ký cá nhân rồi ghép sau. Bạn cũng có thể tìm người trong CLB trường hoặc cộng đồng builder. Xem thêm bài Build cùng đồng đội.
Nên học công cụ vibe coding nào trước?
Chọn một công cụ và làm quen đủ để dựng và đưa lên mạng một trang đơn giản. Lovable, Base44 và Google AI Studio đều là những lựa chọn phổ biến; hãy kiểm tra gói miễn phí của từng công cụ vì giới hạn thay đổi. Thử một công cụ trong vài buổi tối tốt hơn thử nhiều công cụ qua loa.
Thua hackathon thì có ích gì không?
Có. Bạn vẫn có một dự án thật, người quen mới và kinh nghiệm pitch. Nhiều dự án tốt bắt đầu từ một demo không đoạt giải. Hãy tiếp tục làm sau cuộc thi, xem Sau hackathon: biến dự án thi thành sản phẩm thật.
Xem hướng dẫn đầy đủ: Hackathon cho sinh viên: toàn tập.